افزایش امید به زندگی در چین؛ نشانه‌ای از بهبود همه‌جانبه رفاه عمومی

تجربه‌های جهانی نشان می‌دهد زمانی که میانگین امید به زندگی یک کشور از 75 سال فراتر می‌رود، ادامه افزایش آن به‌طور محسوسی دشوارتر می‌شود و هر بهبود جدید نیازمند تلاش‌های گسترده‌تری است. دستیابی چین به این افزایش در سطحی که پیش‌تر نیز بالا بوده، بیانگر ارتقای جامع، مستمر و نظام‌مند سلامت بیش از 1.4 میلیارد نفر است.

افزایش یک‌ساله امید به زندگی در چین، بازتاب پشتیبانی قوی بزرگ‌ترین نظام مراقبت‌های پزشکی و بهداشتی جهان است. در دوره برنامه پنج ‌ساله چهاردهم (2021 تا 2025)، چین نظام بهداشت عمومی خود را تقویت کرده، کنترل بیماری‌های عفونی عمده را بهبود بخشیده و تشخیص، شناسایی و درمان زودهنگام بیماری‌های مزمن را گسترش داده است.

همچنین توان مقابله با بیماری‌های عفونی نوظهور افزایش یافته و واکسن‌های 15 بیماری به‌طور رایگان در سراسر کشور ارائه شده است. در نتیجه، بروز بیماری‌های عفونی عمده در سطح پایینی باقی مانده و نرخ مرگ‌ومیر زودرس ناشی از بیماری‌های مزمن اصلی به کمتر از 15 درصد کاهش یافته است.

تا پایان سال 2025، بیش از 90 درصد از جمعیت کشور توانسته‌اند در مدت 15 دقیقه به نزدیک‌ترین مرکز بهداشتی دسترسی داشته باشند.

این افزایش همچنین بر پایه یک نظام تأمین اجتماعی چندلایه و قدرتمند استوار بوده است. در فاصله سال‌های 2021 تا 2025، نظام تأمین اجتماعی چندسطحی که جمعیت شهری و روستایی را به‌طور کامل پوشش می‌دهد و بر اصول عدالت، یکپارچگی، پایداری و اعتمادپذیری استوار است، بیش از پیش تقویت شد. برنامه‌های فراگیر معیشتی و حمایتی نیز گسترش یافتند.

بیمه بازنشستگی و بیمه مراقبت طولانی‌مدت به‌طور مستمر توسعه یافته‌اند. تا پایان سال 2025، بیش از 1.07 میلیارد نفر تحت پوشش بیمه بازنشستگی پایه چین قرار داشتند. نظام بیمه مراقبت طولانی‌مدت نیز به‌تدریج اجرایی شد و حدود 190 میلیون نفر را پوشش داد و به شکل مؤثری نیازهای مراقبتی افراد دارای معلولیت را پاسخ گفت.

نظام بیمه درمانی نیز تقویت شده است، به ‌گونه‌ای که بیش از 1.3 میلیارد نفر تحت پوشش بیمه درمانی پایه قرار دارند. از سال 2021 تا 2024، نزدیک به 20 میلیارد نوبت مراجعه پزشکی مشمول بازپرداخت بیمه شد که به شکل قابل توجهی بار مالی خدمات درمانی را برای مردم کاهش داد.

افزایش امید به زندگی در چین همچنین نتیجه توجه هدفمند به گروه‌های کلیدی، به‌ویژه سالمندان و کودکان، بوده است. در بازه 2021 تا 2025، مناسب‌سازی منازل برای سالمندان دارای نیازهای ویژه در 2.24 میلیون خانوار به پایان رسید. در سطح کشور، حدود 400 هزار مرکز و تأسیسات خدمات سالمندی فعال بودند که تخت‌های مراقبتی 67.5 درصد از کل ظرفیت آن‌ها را تشکیل می‌دادند.

در همین دوره، نرخ مرگ ‌و میر مادران از 16.9 در هر 100 هزار نفر در سال 2020 به 14.3 در هر 100 هزار نفر در سال 2024 کاهش یافت و نرخ مرگ ‌ومیر نوزادان نیز از 5.4 در هر هزار به 4.0 در هر هزار رسید. ظرفیت مراقبت از کودکان به سرعت افزایش یافت و تعداد مراکز مراقبت از کودک به ازای هر هزار نفر از 1.8 در سال 2020 به 4.73 در سال 2025 رسید که رشد 163 درصدی را نشان می‌دهد.

در مجموع، افزایش یک ‌ساله میانگین امید به زندگی در چین بازتاب بهبود همه‌جانبه رفاه عمومی است. در این کشور، انتظارات مردم از تأمین غذا از صرفاً داشتن غذای کافی به تغذیه بهتر و اکنون به تغذیه سالم‌تر تغییر کرده است. همچنین توسعه کامل زیرساخت‌ها امکان سفرهای طولانی در مدت‌زمان کوتاه را فراهم کرده است.

صلح و سلامت، مهم‌ترین پایه‌های خوشبختی به شمار می‌روند. چین با اتکا به دستاوردهای ملموس توسعه‌ای خود نشان داده است که با طراحی نهادی کارآمد و پشتیبانی سیاستی مناسب، کشورهای در حال توسعه نیز می‌توانند به‌طور چشمگیری سلامت عمومی و رفاه کلی جامعه را ارتقا دهند